Nguyễn Phú Trọng » Chính Trị – Xã Hội » Bản chất của vấn đề là nhóm lợi ích gây vỡ quy hoạch hạ tầng?

(Chính trị) - “Có những dự án điều chỉnh quy hoạch theo yêu cầu của sự phát triển nhưng có những quy hoạch điều chỉnh vì nhóm lợi ích. Trong các báo cáo kiểm toán, thanh tra và giám sát chưa chỉ ra điều chỉnh quy hoạch nào không vì lợi ích chung mà do lợi ích nhóm để kiến nghị xử lý. Mặc dù 5 năm qua đã có hàng ngàn tỷ đồng, hàng ngàn hecta đất được thu hồi, có nhiều cán bộ, đảng viên vi phạm đã bị xử lý nghiêm minh”.

Đây là phát biểu của Đại biểu Quốc hội Mai Sỹ Diến (Thanh Hoá) tại phiên thảo luận sáng ngày 27/5 xung quanh câu chuyện quy hoạch và quản lý quy hoạch. Ngay sau đó, nhận định này đã nhận được nhiều ý kiến của dư luận khi nó như “gãi đúng chỗ ngứa” vấn đề “nóng” của công tác quy hoạch hiện nay.

Đại biểu Mai Sỹ Diến nhận định thẳng thắn về câu chuyện “vỡ quy hoạch” là do nhóm lợi ích

Đại biểu Mai Sỹ Diến nhận định thẳng thắn về câu chuyện “vỡ quy hoạch” là do nhóm lợi ích

Quản lý quy hoạch buông lỏng từ Bắc-Trung-Nam

Cũng mới đây, đoàn giám sát của Quốc hội do Phó Chủ tịch Quốc hội Phùng Quốc Hiền làm trưởng đoàn đã có báo cáo về quá trình quản lý, sử dụng đất tại đô thị trên cả nước. Trong đó, đáng chú ý là việc quy hoạch đất tại những thành phố lớn như Hà Nội, TP Hồ Chí Minh, Đà Nẵng đang diễn ra nhiều vấn đề phức tạp. Ngoài ra, đoàn giám sát còn chỉ ra rằng, công tác quản lý đất đai tại đô thị còn có biểu hiện buông lỏng. Mà điển hình nhất là việc cấp phép xây dựng tràn làn, vượt quy hoạch.

Tình trạng quy hoạch chạy theo nhà đầu tư diễn ra phổ biến. Cả nước có đến 1.390 dự án có quy hoạch điều chỉnh từ 1 – 6 lần. Theo đó, dự án quy hoạch được điều chỉnh thường có xu hướng tăng tầng cao, số tầng, tăng diện tích sàn, chia nhỏ diện tích căn hộ, tăng mật độ xây dựng và hệ số sử dụng đất; giảm diện tích đất cây xanh công cộng, đất công trình hạ tầng kỹ thuật hoặc bổ sung chức năng nhà ở vào các lô đất thương mại, văn phòng làm gia tăng chênh lệch địa tô, tăng mật độ xây dựng, quy mô dân số.

Chẳng hạn: Tại Hà Nội, điển hình là dự án Tổ hợp công trình dịch vụ, thương mại, văn phòng và nhà ở cao tầng tại lô HH1, HH2, HH3 và HH4 lô CC6 khu dịch vụ tổng hợp và nhà ở hồ Linh Đàm, điều chỉnh chỉ tiêu mật độ xây dựng từ 24,6% lên gần 40%, tầng cao được điều chỉnh lên tối đa 40 tầng đã biến Linh Đàm từ một “khu đô thị kiểu mẫu” thành nơi rất nhiều người dân phải rút chạy để tránh quá tải cả về hạ tầng, điện nước và trường lớp cho con em đi học.

Hay như trên con đường Lê Văn Lương – Q. Thanh Xuân, TP Hà Nội dài chưa đầy 1km nhưng phải gánh tới gần 40 dự án chung cư cao từ 25 – 35 tầng. Đường Nguyễn Tuân có hơn 20 dự án; Đường Lê Văn Thiêm có 5 dự án. Hoặc, tòa nhà 8B Lê Trực cũng được đưa vào báo cáo..v..v.

Tại Đà Nẵng, Thanh tra Chính phủ vừa ban hành kết luận về việc TP Đà Nẵng đã cho phép chuyển đổi đối với 52 nhà đất do thành phố quản lý tại các con đường đắt đỏ nhất của địa phương sang mục đích khác.

Còn ở TP Hồ Chí Minh, việc quy hoạch, quản lý, sử dụng đất đại tại Thủ Thiêm, Hóc Môn, Củ Chi… hoặc cổ phần hóa, đấu giá những khu “đất vàng” ở Trung tâm Thành phố vẫn tiếp tục là những điểm nóng.

Từ khi Luật Đất đai 2013 có hiệu lực đến hết năm 2018, Thanh tra Chính phủ đã tiến hành 21 cuộc thanh tra có nội dung liên quan đến việc quy hoạch, quản lý, sử dụng đất đai tại đô thị. Qua các kết luận thanh tra, Thanh tra Chính phủ đã phát hiện sai phạm số tiền hơn 3.600 tỷ đồng, hơn 19.200 ha đất. Riêng trong năm 2018, chỉ trong lĩnh vực quản lý và sử dụng đất đai, toàn ngành thanh tra đã tiến hành 1.127 cuộc thanh tra, phát hiện 827 đơn vị có vi phạm số tiền trên 465 tỷ đồng và 9.759 ha đất.

Đó là những con số cho thấy việc thực hiện chính sách, pháp luật về quy hoạch, quản lý, sử dụng đất đai tại đô thị đã và đang “nóng” đến mức nào.

Ai chịu trách nhiệm?

Cùng với việc phá vỡ quy hoạch bằng việc cấp phép xây dựng tràn lan, ngoài quy hoạch là việc chậm trễ trong ban hành các quy định xây dựng. Các địa phương chậm trễ trong ban hành quy chuẩn, tiêu chuẩn về quy hoạch, kiến trúc khiến hàng loạt nhà cao tầng vẫn mặc nhiên được phép mọc lên. Nhiều địa phương đã có quy hoạch chung nhưng quy hoạch phân khu, quy hoạch chi tiết còn mù mờ. Thậm chí, nhiều quy định liên quan đến mật độ xây dựng, khoảng lùi, số lượng tầng nhà, chiều cao tối đa tầng nhà… còn chưa thực hiện đúng theo quy chuẩn của Bộ Xây dựng.

Bản chất của vấn đề là nhóm lợi ích gây “vỡ quy hoạch”, hệ quả là áp lực lớn lên hạ tầng giao thông và các vấn đề xã hội khác.

Bản chất của vấn đề là nhóm lợi ích gây “vỡ quy hoạch”, hệ quả là áp lực lớn lên hạ tầng giao thông và các vấn đề xã hội khác.

Đáng lưu ý thêm ở chỗ, đoàn giám sát nhận định, việc điều chỉnh quy hoạch được thực hiện theo đề xuất của nhà đầu tư đã làm thay đổi lớn so với quy hoạch ban đầu, gây hệ lụy lớn về hạ tầng giao thông, hạ tầng xã hội trong khu vực, ảnh hưởng đến lợi ích người dân như một số dự án của Hà Nội.

Thực tế, chuyện “vỡ trận quy hoạch” cấp phép tràn lan nhà cao tầng ở các thành phố lớn chỉ là phần nổi của tảng băng chìm. Nhiều bức xúc khác liên quan đến câu chuyện quy hoạch đang diễn ra, tiềm ẩn nhiều nguy cơ bất ổn không kém. Nhất là việc điều chỉnh quy hoạch tùy tiện đã phá vỡ quy hoạch đô thị, gây hệ lụy lớn cho xã hội như nhận định của đoàn giám sát.

Ví dụ: Vỡ quy hoạch sẽ khiến hệ thống giao thông quá tải, gây ùn tắc thường xuyên; Hạ tầng giáo dục, trường học không theo kịp; Môi trường bị ô nhiễm nghiêm trọng đang khiến chất lượng cuộc sống biến thiên theo hướng tỷ lệ nghịch với chiều cao và số lượng chung cư mọc lên tại các đô thị; Hoặc, sự đảm bảo an toàn cho cư dân về phòng cháy chữa cháy cũng là vấn đề đáng quan tâm..v..v.

Liên quan đến vấn đề này, Đại biểu Quốc hội Mai Sỹ Diến (Thanh Hoá) bày tỏ quan điểm tại phiên thảo luận sáng ngày 27/5 về kết quả 05 năm thực hiện chính sách, pháp luật về quy hoạch, quản lý, sử dụng đất đai tại đô thị từ khi Luật Đất đai năm 2013 có hiệu lực. Ông Diến cho rằng, nỗi khổ của người dân trong vùng quy hoạch treo chính quyền biết, doanh nghiệp biết nhưng việc ban hành chủ trương chính sách tháo gỡ khó khăn cho người dân thì chưa được chú trọng, dẫn đến việc tăng lượng đơn thư khiếu nại tố cáo.

“Có những dự án điều chỉnh quy hoạch theo yêu cầu của sự phát triển nhưng có những quy hoạch điều chỉnh vì nhóm lợi ích. Trong các báo cáo kiểm toán, thanh tra và giám sát chưa chỉ ra điều chỉnh quy hoạch nào không vì lợi ích chung mà do lợi ích nhóm để kiến nghị xử lý. Mặc dù 5 năm qua đã có hàng ngàn tỷ đồng, hàng ngàn hecta đất được thu hồi, có nhiều cán bộ, đảng viên vi phạm đã bị xử lý nghiêm minh” – Đại biểu Diến nói.

Tức là, mọi sai phạm đừng nói, đừng đổ lỗi hết do nhà đầu tư. Bản chất của vấn đề là do nhóm lợi ích, tham nhũng, các “tham quan” làm ngơ cho doanh nghiệp làm vậy để đổi lấy ít tiền, căn hộ hoặc biệt thự suất ngoại giao của doanh nghiệp, còn xã hội thế nào thì mặc kệ.

Đây chính là một kiểu quản lý xã hội gây ảnh hưởng rất lớn và lâu dài đến sinh hoạt của cộng đồng. Theo đó, muốn trật tự xây dựng đi vào nền nếp thì việc đầu tiên là xử lý cán bộ. Nơi nào để xảy ra vi phạm, khiếu kiện nhiều thì cán bộ quản lý ở đó phải bị xử lý đầu tiên theo hình thức kỷ luật hoặc chuyển công tác. Cứ làm nghiêm vậy, xây dựng đô thị sẽ đi vào nền nếp.

Vậy nên, ai chịu trách nhiệm cao nhất cho việc vỡ quy hoach? Hình thức xử lý ra sao? Đó là vấn đề người dân cần biết lúc này!

(Theo Bút Danh)

Bài viết, video, hình ảnh đóng góp cho chuyên mục vui lòng gửi về [email protected]
Thích và chia sẻ bài này trên: